Αλληγορία – Allegory

Η αλληγορία είναι ένα αφηγηματικό εργαλείο που μπορεί να επεκταθεί αναλογικά μέσα σε ένα κείμενο ή και να αποτελέσει ένα σύνολο συμβόλων, όπου οι χαρακτήρες, τα γεγονότα, τα σκηνικά, τα αντικείμενα κ.ά. έχουν τόσο συμβολική όσο και κυριολεκτική σημασία. Τα αλληγορικά κείμενα συχνά αποδίδουν ηθικά ή θρησκευτικά διδάγματα, αφηρημένες έννοιες, ιστορικές, κοινωνικές ή πολιτικές καταστάσεις. Mύθοι, παραμύθια και παραβολές αποτελούν μορφές αλληγορίας.
Ενώ οι αλληγορίες βασίζονται στον συμβολισμό για να μεταδώσουν τα μηνύματά τους, τα ίδια τα σύμβολα δεν μπορούν να είναι σε καμία περίπτωση αλληγορικά. Η σημασία τους παραμένει κυριολεκτική. Για παράδειγμα ένα λευκό περιστέρι μπορεί να ενταχθεί αλληγορικά σε ένα κείμενο συμβολίζοντας για παράδειγμα την ελευθερία, την αγνότητα, την ελπίδα κ.ο.κ όμως από μόνο του ως λευκό περιστέρι δεν συμβολίζει τίποτα άλλο παρά μόνο την ύπαρξή του. Δηλαδή όταν ο συγγραφέας δεν χρησιμοποιεί την αλληγορία, το λευκό περιστέρι παραμένει ένα λευκό περιστέρι και τίποτα άλλο. Μια ιστορία είναι αλληγορική μόνο όταν οι περισσότεροι ή όλοι οι χαρακτήρες ή τα γεγονότα της πλοκής λειτουργούν ως σύμβολα αφηρημένων εννοιών ή γεγονότων.
Οι αλληγορίες καταγράφηκαν για πρώτη φορά στην αρχαία Ελλάδα και γνώρισαν ιδιαίτερη δημοτικότητα στα  αφηγηματικά έργα του Μεσαίωνα. Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί το Roman de la Rose (Η Μυθιστορία του Ρόδου), ένα ποίημα του 13ου αιώνα από τον Γάλλο ποιητή Guillaume de Lorris (Γκιγιώμ ντε Λορρίς), ο οποίος χρησιμοποιεί χαρακτήρες που προσωποποιούν τα ιδανικά της αυλικής αγάπης. Το ρόδο συμβολίζει την αγαπημένη του πρωταγωνιστή και ο κήπος την κοινωνία. Επίσης οι χαρακτήρες είναι συναισθήματα όπως ο Φόβος, η Συκοφαντία, η Ντροπή. Η Θεία Κωμωδία του Δάντη Αλιγκέρι, γραμμένη στις αρχές του 14ου αιώνα, είναι μια αλληγορία όπου πολλοί από τους χαρακτήρες είναι υπαρκτά πρόσωπα και χρησιμοποιούνται για να συμβολίσουν αφηρημένες έννοιες της αρετής ή της αμαρτίας. Για παράδειγμα, ο χαρακτήρας του Δάντη  αντιπροσωπεύει την ανθρωπότητα, ο χαρακτήρας του Βιργιλίου συμβολίζει τη λογική και τη γνώση, η Βεατρίκη τη σωτηρία μέσω της πίστης. Ένα άλλο παράδειγμα για να γίνει περισσότερο αντιληπτή η έννοια της αλληγορίας είναι να ανατρέξει κανείς στα παραμύθια του Αισώπου. Χρησιμοποιεί τα χαρακτηριστικά ζώων για να αποδώσει ανθρώπινους χαρακτήρες και συμπεριφορές καθώς και μηνύματα για την πονηριά, την ηθική και τη ζωή.
Φυσικά δεν θα μπορούσαμε να παραλείψουμε τη Φάρμα των Ζώων του Τζορτζ Όργουελ.  Ένα αλληγορικό κείμενο του 20ού αιώνα το οποίο ασκεί κριτική στη Ρωσική Επανάσταση μέσω μιας ιστορίας όπου τα ζώα μιας φάρμας εξεγείρονται ενάντια στον άνθρωπο-αγρότη και δημιουργούν μια ολοκληρωτική κοινωνία. Η ιστορία, αν και φαινομενικά απλή, ασκεί σφοδρή πολιτική κριτική, όπου τα ζώα και τα γεγονότα αντιπροσωπεύουν πρόσωπα της Σοβιετικής Ένωσης, όπως Μαρξ, Στάλιν, Τρότσκι. Η Φάρμα των Ζώων δείχνει πώς μια επανάσταση που ξεκινά με ιδανικά ισότητας μπορεί να καταλήξει σε τυραννία, όταν η εξουσία συγκεντρώνεται στα χέρια λίγων.